Nazwiska widok główny

ŻYCHELSKI

Nazwisko pochodzi od nazwy miejscowości Żychlin, odnotowanej na terenie byłych powiatów: kutnowskiego i pleszewskiego, – zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 876-878. Por. też żucholić ‘krajać, rznąć niezgrabnie’ (Słownik gwar polskich, t. VI, s. 449). To nazwisko odnotowuje już Słownik staropolskich nazw osobowych (t. VI, s. 233). K. Rymut podaje, iż nazwa była zapisana już w 1466 r. (zob. Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, t. II L-Ż, Kraków 2001, s. 764).

ŻYCZYŃSKI

Nazwisko utworzono przyrostkiem –ski od nazwy miejscowej Życzyn (odnotowanej na terenie byłych powiatów: garwolińskiego i prużańskiego) lub Życiny (odnotowanej na terenie byłego powiatu stopnickiego) albo Życin (z terenu byłego powiatu bobrujskiego) - zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 879.

ŻYGOWSKI

Nazwisko Żygowski, odnotowane już w 1607 roku, pochodzi przypuszczalnie od zygać ‘drażnić kogoś, dokuczać, ruszać kogoś drażniąc’, zob. Słownik warszawski języka polskiego, t. VIII s. 671; K. Rymut „Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, t. II, s. 750.

ŻYLIŃSKI

Nazwisko pochodzi od nazwy miejscowej Żylin z byłego powiatu sochaczewskiego, ihumeńskiego, słuckiego lub Żylina z byłego powiatu nowoaleksandrowskiego albo Żylino z byłej guberni smoleńskiej bądź Żylińskie z byłego powiatu wilejskiego czy Żyliny z byłego powiatu suwalskiego, augustowskiego, pińskiego, trockiego, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 891-892.

ŻYWICKI

Nazwisko utworzone przyrostkiem –ski (z uproszczeniem grupy spółgłoskowej –cski > -cki) od nazwy miejscowej Żywicy „wieś i zaścianek poradziwiłłowske nad rzeką Wołką, lew. dopływ Suły, powiat miński” lub Żywiec „miasto powiatowe w Galicyi Zachodniej śród Beskidu Babiogórskiego” – zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 915. Można je też wywodzić od rzeczownika żywica ‘masa bezkształtna, szklista, wypływająca z wielu roślin’ lub od czasownika żywić: 1. robić żywym, wskrzeszać, przywoływać do życia, 2. dawać życie, karmić, hodować, 3.

ŻYWNA

Nazwisko Żywna można wywodzić wprost od przymiotnika żywy, czyli: 1. żyjący, 2. podobny do kogoś, 3. energiczny, 4. jaskrawy, zob. tzw. Słownik warszawski, t. VIII, s. 742-744. Słowo żywy jest bardzo stare, pochodzi z języka prasłowiańskiego. Innym rozwiązaniem, które wydaje mi się bardziej prawdopodobne, jest uznanie formy Żywna za utworzoną na drodze derywacji paradygmatycznej (zmiany wzorca odmiany, w tym wypadku z męskiego na żeński) od przymiotnika żywny, czyli: 1. żyzny, żywiący, syty, krzepiący, 2. ożywionym żywy, przy życiu zostającym 3.

ŻYWOTEL

Nazwisko można wywodzić od rzeczownika żywot (ten zaś pochodzi od przymiotnika żywy), który oznaczał kiedyś – tak jak dzisiaj ‘życie’ – ale też m.in. 1. sposób życia, powołanie, rzemiosło, profesję, zachowanie się, 2. życiorys, 3. zdrowie, 4. brzuch, łono, zob. tzw. Słownik warszawski języka polskiego, t. VIII, s. 741.

Strony